تغذيه در دوران بارداري:
تغذيه صحيح بيشترين اثر را بر سلامت جنين دارد. خانم هاى باردار مى توانند همان غذاهايى را که در دوران غير باردارى مصرف مى نمودند در باردارى هم مصرف نمايند، اما بايد مواظب باشند که غذاهاى مصرفى آنها حاوى تمام مواد لازم براى رشد جنين و سلامت مادر باشد. غذاى روزانه خانم باردار بايد حاوى کليه گروههاى غذايى باشد.
گروه هاى غذايى عبارتند از:
1-غلات: اين گروه منبع خوبى براى توليد انرژى است مانند انواع نان خصوصا" نان سبوس دار، برنج، ماکارونى، جو ، گندم و ذرت.
2-گوشت و جانشين هاى آن: اين گروه غذايى پروتئين و آهن بدن راتامين مى کند و مواد غذايى موجود در اين گروه براى خون سازى، تکامل سيستم عصبى ورشد جنين لازم است. مانند: انواع گوشت قرمز، مرغ، ماهى، تخم مرغ، انواع مغزها (گردو، بادام، پسته و فندق و...) انواع حبوبات (عدس، لوبيا، نخود و ...)
3-شير و فرآورده هاى آن: مصرف اين مواد ضمن تامين کلسيم بدن مادر، براى استخوان بندى جنين و شکل گيرى و استحکام دندانهاى او در آينده ضرورى است.علاوه بر کلسيم اين گروه داراى مواد مغذى مانند انواع ويتامين هاى A و B مى باشد.
4-سبزى ها و ميوه ها: اين گروه شامل سبزى ها مثل کاهو، هويج، گوجه فرنگى، سيب زمينى، جعفرى، و انواع ميوه هاى تازه و خشک (توت خشک، کشمش، انجير و ...) است که حاوى ويتامين هاى مورد نياز بدن و مقدارى آهن مى باشد.
مواد خوراکى که در دوران باردارى بهتر است از مصرف آنها خوددارى شود عبارتند از:
غذاهاى چرب و دير هضم مانند غذاهاى سرخ کردنى، شيرينى ها، کيک هاى پرخامه و انواع ادويه
-غذاهاى پرنمک و شور
-مصرف زياد چاى و قهوه
-مصرف نوشابه هاى الکلى (مطالعات نشان داده است که مصرف اينگونه نوشابه ها موجب بروز اختلالات و ناهنجاريهاى بسيارى در جنين مى گردد. )
بهداشت دهان و دندان:
مراقبت از دندان ها در اين دوران بسيار حائز اهميت است و به محض اطلاع از باردارى بايد به دندانپزشک مراجعه کرد. حداقل يکبار مسواک زدن در روز ( قبل از خواب ) ضرورى است. با پيشرفت حاملگى ممکنست به علت افزايش ترشح هورمون لثه ها پرخون و متورم شده و خونريزى از لثه پيش آيد که در صورتيکه بيش از چند روز طول بکشد بايد با دندانپزشک مشورت کرد.
هر نوع دندان پوسيده مى بايست قبل از باردارى پر شود زيرا سپتى سمى که از آبسه دندان هاى پوسيده ناشى مى شود ممکنست باعث بيمارى هاى قلب و عروق و يا کليوى شده و عواقب و عوارض ناگوارى را به همراه داشته باشد.جهت حفظ سلامت دندانها استفاده کافى از لبنيات توصيه مى شود.
مراقبت از دستگاه گوارش:
در خانمهاى باردار شرايط براى يبوست مهيا ست. چنانچه خانم باردار از رژيم غذايى مناسبى بر خوردار نبوده و آب کافى ننوشد دچار اين مشکل مى گردد، لذا جهت پيشگيرى از بروز يبوست در اين دوران نکات ذيل توصيه مى شود:
1- نوشيدن يک ليوان آب سرد معمولى ( نه خيلى يخ ) قبل از صبحانه و قبل از خواب
2- انجام ورزشهاى دوران باردارى
3- مصرف مقدار کافى ميوه و سبزيجات
چنانچه مادر باردار با رعابت نکات فوق همچنان دچار مشکل يبوست باشد بايد در اين خصوص با پزشک مشورت نمايد.
مراقبت از کليه ها:
با توجه به تغييرات دستگاه ادرارى در دوران باردارى رعايت نکات ذيل به مادر باردار توصيه مى شود:
1- از کنترل ادرار خوددارى نمايد.
2- از مايعات و آب ميوه بيشترى استفاده کند.
3- در صورت احساس کمترين ناراحتى در ناحيه کليه ها به پزشک مراجعه کند.
4- ناحيه کليه ها را در زمستان و هواى سرد گرم نگهدارد.
5- از خوردن مواد غذايى پرنمک خوددارى گردد.
استحمام :
در اين دوران فعاليت پوست بيشتر شده و خانم باردار بيشتر عرق مى کند. لذا استحمام روزانه با آب ولرم توصيه مى شود. همچنين خانم هايى که دچار کم خوابى هستند بهتر است حمام روزانه خود را قبل از خواب انجام دهند تا به راحت تر خوابيدن آنها کمک نمايد.
استراحت، خواب و تفريح:
استراحت خانم باردار بايد متناسب با کار و فعاليت روزانه وى باشد. معمولا" 9-8 ساعت خواب شبانه موجب کاهش حساسيت و زودرنجى و خستگى پذيرى خانم باردار مى گردد. بعد از صرف نهار نيز بهتر است مدت کوتاهى ستراحت نمايدو چنانچه به هر دليل اين اقدام ميسر نيست کافى است خانم هاى باردار براى مدت کمى لم داده و راحت باشند. در ماههاى آخر باردارى به استراحت بيشترى نياز است.
خانم هاى باردار بايد از تفريحات خسته کننده و هيجان آور خوددارى نمايند زيرا ممکن است به زايمان زودرس، کم وزنى جنين و خستگى مفرط مادر منجر گردد.
فعاليت و ورزش:
فعاليت و ورزش سبک در اين دوران بسيار سودمند و لذت بخش است. بهترين ورزش پياده روى در هواى آزاد است. راه رفتن باعث تقويت عضلات شکم شده و در ماههاى آخر نيز به نزول سرجنين در لگن کمک مى کند. انجام تمرينات ساده ضمن حفظ اندام مادر در کاهش انقباض عضلات لگن وران و کاهش کمر درد و درد پشت مؤثر خواهد بود.
آنچه مسلم است اين است که مى بايست از انجام ورزش هاى سنگين و حرکاتى که احتمال ضربه به شکم را بوجود مى آورند اجتناب کرد.
فعاليت و ورزش، کار ادارى ويا کار منزل هيچگاه نبايد تا حد خستگى مفرط ادامه يابد و به محض احساس اولين علائم خستگى بايد فعاليت را متوقف نمود و استراحت کرد.
مسافرت :
مسافرت کردن در اين دوران ممنوعيتى ندارد تنها علت نگرانى ممکن است نيار به به کادر پزشکى در طول مسير باشد. به همين دليل بهتر است در هفته هاى آخر باردارى از مسافرت کردن خوددارى گردد. همچنين توصيه مى شود چنانچه قرار است مسير هاى طولانى با اتومبيل طى شود، خانم باردار هر 2 ساعت يکبار از ماشين پياده شده و چند قدم راه برود.
مصرف دارو و ...
اکثر داروها مى توانند از جفت عبور کرده و به جنين برسند. از آنجائيکه بيشترين اثرات سوء داروها و مواد مضر در سه ماهه اول باردارى ايجاد مى گردد بايد از مصرف دارو بدون تجويز پزشک، کشيدن سيگار يا تنفس در فضاى آلوده به دود و همچنين انجام هرگونه عکسبردارى پزشکى بدون اجازه و مشورت با پزشک خوددارى کرد.
تماس با مواد شيميايى سمى در دوران باردارى نيز مى تواند موجب بروز عواقب ناخوشايندى براى مادر و جنين گردد. لذا در اين دوران مى بايست از تماس با رنگ و محلولهاى لازم براى نظافت، حتى رنگ مو و انواع حشره کشها اجتناب کرد.
بهداشت روان :
آرامش مادر از مسائلى است که امروزه بسيار مورد توجه قرار دارد. اضطراب و هيجانات خانم باردار بر سلامت جنين بى تاثير نيست لذا آرامش روانى مادر بخصوص نزديک زمان زايمان بسيار حائز اهميت است. پدر خانواده مى تواند بيشترين نقش را در فراهم کردن محيطى آرام و دور از اضطراب براى همسرش داشته باشد. در دوران باردارى خانم باردار بيش از هر وقت ديگرى به محبت همسرش نياز داشته و مى بايست همسر با او همکارى نموده و اورا بيشتر درک کند. در اين دوران همسر مى بايست بيشتر از قبل کنار خانم باردار باشد تا او بتواند از ناراحتى هاى و شاديها و سختى هايش با همسرش صحبت نموده و درد دل نمايد.
رابطه مادر و جنين يک رابطه دو نفره نيست بلکه رابطه اى سه نفره است، مادر، جنين و پدر. حتى اگر پدر غايب باشد(به علت طلاق و ...) در زندگى درونى مادر و در تخيلات و تصورات او و نيز در احساس مادرى نقش اساسى دارد.
پوشاک:
لباسهايى که در اين دوران استفاده مى شوند بايد کاملا"راحت بوده و در هيچ نقطه اى از بدن ايجاد فشار ننمايد، تا جريان خون در تمام سطوح بدن به راحتى صورت گيرد. همچنين از پوشيدن جورابهاى تنگ که جريان خون پاها را مختل مى سازد و باعث بزرگ شدن سياهرگهاى پا و ايجاد واريس مى شود خوددارى گردد.
کفش :
از آنجائيکه بعلت بزرگى تدريجى شکم در اين دوران، انحناى ستون فقرات افزايش مى يابد، انتخاب کفش مناسب در پيشگيرى از کمردرد بسيار مهم است. بهتر است از کفش هايى با پاشنه کوتاه و يا با پاشنه پهن استفاده شود تا ضمن جلوگيرى از بروز کمردرد از خطر لغزيدن و افتادن نيز پيشگيرى گردد.از آنجائيکه در اواخردوران باردارى، بعدازظهرها در ناحيه قوزک پا تورم ايجاد مى گردد، لذا بهتر است کفش ها يک نمره بزرگتر انتخاب شوند تا از ايجاد فشار بر روى پا جلوگيرى شود.
بااميد سلامتي و تندرستي شما دوستان عزيز
كارشناس تغذيه تبيان
تصاوير هفته هاي بارداري از هفته 4 تا 39
علائم حاملگي
عادت ماهيانه شما به تأخير افتاده است . آيا حامله شده ايد ؟
براي بيشتر زنان به تأخير افتادن عادت ماهيانه اولين علامت حاملگي محسوب مي شود . اما دلايل زيادي وجود دارد كه ممكن است عادت ماهيانه به تأخير بيافتد يا ايجاد نشود كه عبارتند از:
تغييرات رژيم غذائي
ورزش شديد
مسافرت و فشار هاي عصبي
همچنين بعضي از زنان عادت ماهيانه نامنظم دارند كه نمي توانند زمان عادت ماهيانه بعدي را حدس بزنند . از طرفي ممكن است شما حامله باشيد و فكر كنيد كه به وقت خود عادت ماهيانه شده ايد در حاليكه اينطور نيست . زماني كه جنين تازه تشكيل شده به ديواره رحم متصل مي شود مي تواند خونريزي كمي را ايجاد كند . اينحالت معمولاً چند روز قبل از زماني است كه فرد منتظر شروع عادت ماهيانه است . اگر خونريزي بطور معمول باشد ممكن است تصور شود اين خونريزي كه مربوط به محل لانه گزيني است همان خونريزي ماهيانه باشد
در ساير موارد سطح هورمونها در هفته اول يا دوم بعد از لقاح ممكن است بشدت بالا و پائين رفته و باعث خونريزي كمي از پشش رحم شبيه به خونريزي عادت ماهيانه شود . بعضي از بيماريها مانند عفونتها يا پوليپ رحم مي توانند باعث خونريزي شده كه شبيه عادت ماهيانه مي باشد
بنابراين اگر چه عدم وقوع عادت ماهيانه قطعاً بهترين دليل حاملگي احتمالي است ولي به هيچوجه علامت قطعي محسوب نمي شود . در صورتي بايد شک شما افزايش يابد كه ساير علائم اوليه حاملگي را داشته باشيد مانند
1. خستگي شديد
2.حساسيت سينه ها
3.تهوع با يا بدون استفراغ
4. يبوست يا نفخ
5. دردهاي ناگهاي شكم
6.تكرار ادرار
7.اشتياق يا تنفر از غذا
8.تغيير خلق
9. افزايش ترشحات واژن
بعضي از زنان حامله داراي يك يا دو علامت هستند . بعضي ديگر داراي بسياري ازاين علائم هستند و بعضي هيچگونه حالتي ندارند . حتي ممكن است علائم از يك حاملگي تا حاملگي ديگر در يك زن تفاوت داشته باشد . ک يا فقدان چنيني به هيچ وجه نشانگر سلامت حاملگي نيست
واضح است كه بسياري از اين علائم ممكن است بعلل ديگري رخ دهند يا با ساير بيماريها اشتباه شوند . براي مثال : احساس تهوع يا نارحتي شكم ممكن است بعلت ويروسهاي گوارشي يا مسموميت غذائي و يا حاملگي باشند
خستگي ممكن است بعلت افسردگي ، سرماخوردگي ، كم خوني و يا حاملگي باشد . تكرار ادرار مي تواند علامت عفونت ادراري ، ديابت ، مصرف قهوه و يا حاملگي باشد
زمانيكه شما دچار فشارعصبي جامعه شدن مي شويد چه بعلت اينكه در انتظار فرزندي هستيد و چه به اين علت كه نگرا ن از شكست روشهاي جلوگيري از حاملگي خود هستيد بسيار سخت است كه فقط بر مبناي علائم قضاوت كنيم . آسانترين روش براي اطمينان انجام آزمايش حاملگي است
اگر تست حاملگي شما مثبت باشد
1. از الكل ، داروها و سيگار اجتناب كنيد .
2. آب زياد بنوشيد .
3.خوب غذا بخوريد .
4. زمانيكه خسته هستيد استراحت كنيد .
تهوع صبحگاهي
زمانيكه بدن شما شروع به توليد هورمونهاي حاملگي مي كند يكي از عوارض آن مي تواند تهوع صبحگاهي باشد . اين تهوع مي تواند با يا بدون استفراغ بوده و در هر زماني از روز رخ دهد . اغلب اين حالت با معده خالي رخ مي دهد . در مورد بسياري از زنان اينحالت در صبح رخ داده در طول روز بهتر مي شود . تهوع حاملگي معمولاً حوالي هفته ششم حاملگي شروع شده و در شروع سه ماهه دوم فروش مي كند . براي به حداقل رساندن تهوع به توصيه هاي زير عمل كنيد
الف - مراقبت از خود
مقداري بيسكويت با سديم كم يا غلات خشك كنار رختخواب خود نگه داشته و صبح قبل از بيرون آمدن از رختخواب بخوريد
وقتي كه بيدار شديد به آهستگي حركت كنيد . در لبه تخت نشسته و نفس عميق بكشيد
در طول روز غذاهاي با حجم كم و به دفعات مصرف كنيد
از غذاهاي ادويه دار ، سرخ كرده و چرب اجتناب كنيد
از هر بوئي كه باعث شروع علائم مي شود اجتناب كنيد
بين وعده هاي غذايي مكرراً آب بنوشيد . اگر مايعات حال شما را بد مي كند مصرف ميوه و سبزيجات را افزايش دهيد تا آب بدنتان حفظ شود
سعي كنيد معده شما خيلي خالي نباشد و اگر دچار كمبود پروتئين هستيد از تخم مرغ جوشيده ، بادام زميني با نمك كم ويا پنير استفاده كنيد
ب - مراقبت پزشكي
اگر تهوع شما شديد است با پزشك خود تماس بگيريد ممكن است براي شما دارو تجويز شود زيرا مصرف داروها بايد حتماً زير نظر پزشك باشد
مولتي ويتامين هاي خاص ، بخصوص آنهائي كه داراي آهن هستند مي توانند باعث ناراحتي معده شوند با پزشك خود در مورد تعويض نوع مولتي ويتامين مشورت كنيد
با پزشك خود در مورد مصرف ويتامين 6 B يا Bcomplex كه مي تواند باعث كاهش تهوع شود مشورت كنيد .
تكرر ادرار
اين حقيقتي است كه زنان حامله مداوماً نياز به دفع ادرار دارند . اكثريت مردم تصور مي كنند كه علت اين مسئله فشار رحم در حال رشد به مثانه است . اين نكته قطعاً در بعضي از ماههاي حاملگي كه رحم بزرگ شده است صدق مي كند . اما تكرار در سه ماهه اول بعلت سطح بالاي هورمون پروژسترون در بدن مادر ايجاد شود . پروژسترون عضلات مثانه را شل كرده و باعث علائمي به قعر مي شود كه ايجاد نياز به دفع ادرار مي كند . كندي كاهش تكرار ادرار توصيه هاي زير را اجرا كنيد
زمانيكه نياز داريد به دستشويي برويد سعي كنيد اين تكرار را به تأخير بياندازيد زيرا اين مسئله مي تواند به ساير مشكلات منجر شود و مطمئن باشيد تكرار ادرار در طي سه ماهه دوم فروكش مي كند
هر بار كه به دستشويي مي رويد مثانه خود را كاملاً تخليه نمائيد . چند ثانيه بعد از اتمام ادرار صبر كنيد و ببينيد كه آيا دوباره نياز به ادرار كردن داريد يا خير ؟
براي كاهش مشكلات شبانگاهي غروب و شب كمتر آب بنوشيد
يبوست
يبوست بيماري شايعي در حاملگي است . زمانيکه شما حامله هستيد سطح پروژسترون افزايش مي يابد . پروژسترون باعث شل شدن عضلات گوارشي و کاهش حرکات روده مي شود و در همان زمان سطوح هورمانهايي که باعث کمک به هضم غذا مي شوند کاهش مي يابد . يبوست مکرر و شديد مي تواند منجر به بواسير شود که يک مشکل ديگر شايع حاملگي است . براي مقابله با يبوست توصيه هاي زير را بکار بگيريد
الف – مراقبت از خود
1. بتدريج غذاهاي غني از فيبر به رژيم غذايي خود بيفزائيد . اين فيبرها بعنوان يک مسهل طبيعي عمل مي کنند . نمونه هاي اين غذاها عبارتند از : نان گندم کامل ، غلات داراي پوسته و ميوه و سيزيجات تازه ولي تمام اين کارها را يکباره انجام ندهيد زيرا اگر بدن شما به رژيم غذائي با فيبر زياد عادت نداشته باشد ممکن است دچار نفخ شويد
2. مايعات بيشتري بنوشيد آب هميشه به همراه خود داشته باشيد و سعي کنيد روزانه ۱۰-۱۲ ليوان آب بنوشيد .
3.کافئين را قطع کنيد چون باعث از دست دادن آبي مي شود که براي هضم غذا نياز داريد .
4.مرتباً پياده روي کنيد . روزانه حداقل ۲۰ دقيقه پياده روي کنيد .
ب - مراقبت پزشکي
1. از مسهل ها استفاده نکنيد مگر به توصيه پزشک
2. با پزشک خود در مورد مکمل هاي ويتاميني مشورت کنيد . بعضي از انواع ترکيبات آهن باعث يبوست مي شود ممکن است نياز به تعويض نوع ويتامين بوده يا با افزايش آهن غذا نيازي به مصرف مکمل هاي ويتاميني نباشد
نفخ شکم
اين علامت بخصوص در سه ماهه اول شايع است . در ذيل توصيه هايي که مي توانند کمک کننده باشند ذکر مي شود
1.الف – مراقبت ازخود :
2. از غذاهاي مناسب در وعده هاي غذايي با حجم کم و تعداد دفعات بيشتر استفاده کنيد .
3. غذا را به آهستگي خورده و خوب بجويد .
4.از مصرف نوشابه هاي گازدار اجتناب کنيد .
5.مصرف غذاهاي توليد کننده گاز مانند لوبيا ، کلم ، فلفل سبز ، پياز را در صورتيکه براي شما ايجاد مشکل مي کنند کم کنيد .
6.به طور مکرر نفس هاي عميق بکشيد .
ب – مراقبت پزشکي
هيچ دارويي را بدون توصيه پزشک براي مقابله با نفخ مصرف نکنيد
سردرد
علت سردرد هاي مربوط به حاملگي تغييرالات هورموني وگردش خون است که در حين حاملگي رخ مي دهد . در سه ماهه اول ميزان هورمون و همچنين سردرد بخصوص در هفته نهم و دهم به حداکثر خود مي رسد . براي جلوگيري و بهبود سردرد به توصيه هاي زير عمل کنيد :
الف – مراقبت از خود
1.با دراز کشيدن و تنفس عميق فشارهاي عصبي خود را کم کنيد .
2.بتدريج مصرف نوشابه هاي کافئين دار را قطع کنيد ، کافئين ممکن است سردرد را کم کند ولي زماني که اثر آن از بين مي رود ممکن است سردرد بيشتري داشته باشيد . کافئين را يکباره قطع نکنيد زيرا ممکن است دچار سردردهاي بيشتري شويد
3.حوله گرم روي پيشاني خود قرار دهيد .
4.چشم هاي خود را بسته و استراحت کنيد .
5. از فرد ديگري بخواهيد گردن و شانه ها و احتمالاً صورت ، شقيقه ها و پل بيني شما را ماساژ دهد .
6. اگر احساس مي کنيد سردرد شما بعلت تحريک سينوس است پنجره ها را بسته و ميزان کافي مايعات بنوشيد و ضمن استفاده از بخور استراحت کنيد
7. اگر از عينک استفاده مي کنيد مطمئن شويد که به پل بيني يا گوش فشار نيم آورد و کاملاً اندازه است و از سفت بستن موها و روشهاي آرايش مو که باعث کشيده شدن موها مي شود اجتناب کنيد
ب- مراقبتهاي پزشکي
قبل از مصرف هرگونه مسکني به استثناي استامينوفن با پزشک خود مشورت کنيد
اگر سردرد شما شديد و دائمي است فوراً به پزشک خود اطلاع دهيد زيرا اين نوع سردرد مي تواند علامت مسموميت حاملگي باشد
آيا مصرف سيگار به طور گهگاه در حاملگي مجاز است ؟
هيچ مقداري از مصرف تنباکو در طي حاملگي يا در هر زمان ديگر براي زنان بي خطر نيست . زنانيکه در عرض روز بيش از ۱۵ عدد سيگار مي کشند شانس بيشتري نسبت به زنانيکه کمتر سيگار مي شکند براي ايجاد عوراض دارند . اما هر گونه مصرف سيگار کودک شما رادر معرض خطراتي قرار ميدهد که عبارتند از : کاهش وزن هنگام تولد مشکلات تنفسي، ناتواني ها زمن از جمه فلج مغري ، عقب ماندگي ذهني و مشکلات يادگيري ، بعضي نقايص زمان تولد ، تولد زود هنگام نوزاد و حتي مرگ نوزاد
سيگار همچنين ريسک عقيمي را در زنان افزايش مي دهد و باعث حاملگي نابجا (حاملگي که خارج از رحم ايجاد مي شود ) سقط جنين و اختلالات جفت مي شود . خيلي از خطرات ديگر سيگار که به توليد مثل ارتباطي ندارد شامل بالا بردن ريسک بيماريهاي قلبي و سرطانهاي مختلف مي باشد
نوزادان مادراني که سيگارمي کشند دوبرابر بيشتر از نوزادان مادران غير سيگاري در معرض نشانگان مرگ ناگهاني نوزاد قرار دارند . بچه هاي مادراني که در طي بارداري سيگار مي کشند همچنين در معرض ريسک بالاي مشکلات تنفسي قرار دارند . از جمله آسم و اين بچه ها دچار اشکالات يادگيري و مشکلات رفتاري نيز هستند
بخاطر اينکه در خيلي از موارد راهي وجود ندارد که بگوئيم اين مشکلات با چه تعداد سيگار يا کداميک از مواد شيميائي موجود در تنباکو رابطه دارند بنابراين بهتر است که بگوئيم اصلاٌ سيگار نکشيد و بخاطر اينکه سيگار کشيدن ديگران هم مي تواند خطرناک باشد سعي کنيد حداقل زمان را با افراد سيگاري صرف کنيد يا به محيط هايي که سيگار مي کشند نرويد
آيا نوشيدن قهوه يا نوشيدني هاي کافئين دار بي خطر هستند ؟
بنظر مي رسد مصرف کافئين در طي بارداري در اندازه متعادل بي خطر باشد . مهم است بخاطر داشته باشيد که کافئين يک دارو و مخصوصاً يک داروي محرک است و مثل هر داروي محرک ديگر مي تواند ضربان قلب و فشارخون را در مادر و جنين افزايش دهد . کافئين همچنين باعث افزايش ادرار و از دست دادن آب بدن مي شود . همچنين کافئين باعث کاهش سطح آهن و کلسيم دو عنصر لازم در طي حاملگي مي شود
بي خطر بودن مصرف کافئين در طي حاملگي براي مدت طولاني مورد بحث بوده است . بعضي از مطالعات نشان مي دهد که مصرف زياد روزانه کافئين در طي بارداري ممکن است خطر سقط جنين ، زايمان زودرس و کاهش وزن نوزاد هنگام تولد را افزايش دهد . خيلي از اين مطالعات در نتيجه اثر روي حيوانات با مقدار خيلي زياد مي باشد و اين نتايج ممکن است در خيلي ازموارد در زندگي واقعي ديده نشود
چيزي که واضح به نظر مي رسد اين است که همه مشکلاتي که ممکن است از کافئين بوجود بيايد بيشتر با مصرف زياد آن اتفاق مي افتد . بعضي از مطالعات نشان داده است زناني که در طي بارداري مقدار زيادي کافئين مصرف مي کنند ( ۵ فنجان قهوه يا بيشتر در روز ) دوبرابر زنانيکه مقدار کمتر کافئين مصرف مي کنند دچار سقط جنين مي شوند . در حاليکه مصرف کم کافئين مي تواند کم اثر يا بدون اثر باشد
در ميان نوشيدني ها قهوه و چاي کافئين بيشتري دارند و نوشابه هاي غير الکلي مقدار کمتري کافئين دارند . محتوي کافئين يک فنجان قهوه يا چاي خيلي متفاوت است و بستگي به دانه ها و يا برگهاي مورد استفاده و اندازه فنجان و روش آماده کردن آن دارد . شکلات و کاکائو بعنوان منبع مهم کافئين بايد مورد توجه قرار بگيرند . بخاطر داشته باشيد که تعدادي از داروها و مکمل هاي رژيمي نيز محتوي کافئين هستند بنابراين بدون مشورت با پزشک نبايد هيچگونه دارو يا مکمل هاي غذائي را در طي حاملگي مصرف کنيد
بدليل نبودن مدرک قطعي معمولاً به زنانيکه عادت به مصرف کافئين دارند توصيه مي شود که مصرف کافئين را در طي حاملگي قطع کنند
خستگي
زناني که براي اولين بار حامله شده اند از اينکه در سه ماه اول خسته و بي حال هستند تعجب مي کنند . نياز به خواب مي تواند خيلي سريع و شديد ايجاد شده و باعث خوابيدن شما در وسط روز يا ساعت ۸ شب بشود . اين بخاطر اين است که بدن شما کار خيلي زيادي را انجام ميدهد که موجود ديگري را خلق کند همچنين بدن شما در حال عادت کردن به تعداد زيادي هورمون جديد است . شما خسته هستيد بخاطر اينکه واقعاً نياز به استراحت داريد و براي اينکه خود را با اين وضعيت تطابق بدهيد به موارد زير توجه کنيد
1. شبها خوب استراحت کنيد .
2. يک عادت براي خواب ايجاد کنيد . اگر درخانه هستيد حداقل ۱۵ دقيقه در روز دراز بکشيد و اگردر محل کار دسترسي به يک اطاق يا استراحتگاه داريد برنامه ريزي کنيد تا زماني را دراز کشيده و چشم هايتان را ببنديد .
3.انرژي خود را نگه داريد اجازه ندهيد که آب بدنتان را از دست بدهيد سعي کنيد يک بطري آب با خود حمل کرده و مکرراً آب بنوشيد .
4. مصرف کافئين را کم کنيد اگر ممکن است بطور کامل مصرف نوشابه هاي کافئين دار را ترک کنيد .
5.مصرف قند را تعديل کنيد قندها به سرعت حال شما را بهتر مي کنند ولي بعد از مصرف پس از مدتي دوباره احساس خستگي مي کنيد .
6.وقتي شما به افزايش انرژي نياز داريد يک وعده غذايي با حجم کم و پر پروتئين مصرف کنيد .
7.يک ورزش متوسط و مرتب داشته باشيد ، ۲۰ دقيقه در روز پياده روي کنيد و بطور متناوب دراز کشيده و نفس عميق بکشيد .
ورزش در دوران بارداري
اين مسئله که شما حامله هستيد به اين معنا نيست که خود را به صندلي يا کاناپه محدود کنيد براي اکثرت زنان ورزش در حين حاملگي نه تنها اشکالي ندارد بلکه توصيه نيز مي شود
منافع ورزش
ورزش حين حاملگي باعث حفط با افزايش قدرت ، انعطاف پذيري ، تحمل و طاقت شما شده وبه شما کمک مي کند که براي زايمان آماده شويد . به ورزش بعنوان راهي براي آماده شدن براي زايمان فکر کنيد . ورزش همچنين منافع ديگري نيز دارد . زنانيکه در تمرينات معتدل و منظم ورزشي در حين حاملگي شرکت مي کنند
1. احتمال کمتري دارد که دچار مسائل مربوط به افزايش زياد وزن شوند
2. متوجه مي شوند که ورزش بعنوان يک کاهش دهنده عالي استرس عمل مي کند
3. تمايل به کاهش وزن سريعتر بعد از زايمان دارند
4.ميزان کمتري از افسردگي بعداز زايمان دراند .
چه کساني نبايد در حين حاملگي ورزش کنند ؟
تعدادي از زنان نبايد در حين حاملگي ورزش کنند يا بايد ورزش خود را محدود کنند. اگر شما بيماري مزمن مانند مشکلات قلبي ، کليوي ، ديابت وابسته به انسولين يا بيماريهاي عضلاني اسکلتي هستيد از پزشک خود در مورد نوع و ميزان ورزشي که براي شما سودمند است سوال کنيد . اگر شما دچار خونريزي ، اسپاسم شديد يا تهديد به سقط هستيد و يا اگر شما داراي تاريخچه سقط مکرر و يا دچار نارسائي گردن رحم هستيد پزشک شما احتمالاً به شما خواهد گفت که حداقل تا سه ماهه دوم صبر کنيد و هيچ افزايشي در سطح فعاليت خود ندهيد . به بعضي زنان مانند کسانيکه تاريخچه زايمان زود رس دارند ممکن است گفته شود که اصلاُ ورزش نکنيد . فقط پزشک خودتان شرايط شما را به حد کافي خوب مي شناسد تا بهترين راه را به شما نشان بدهد .
انجام چه نوع ورزشي حين حاملگي بي ضرر است ؟
قبل از اينکه هر گونه برنامه ورزشي را شروع کنيد بايد با پزشک خود مشورت کنيد . ورزشي را انتخاب کنيد که قبلاً انجام مي داده ايد و بدن شما به آن عادت دارد . بسياري از پزشکان بيماران خود را از انجام ورزش جديد منع کرده و آنها را به پرهيز از فعاليتهائي که داراي ريسک سقوط يا صدمه جدي هستند برحذر مي دارند .
به ياد داشته باشيد که تغييرات بدن شما ممکن است بر توانائي شما در تحمل ورزشهاي خاص اثر بگذارد حتي قبل از اينکه شما متوجه افزايش اندازه دور کمر خود شويد ممکن است رباطهاي عضلات شما تحت تاثير هورمونهاي بدن کمي شل شده و درنتيجه واکنش مفاصل شما را به حرکت و فشار تحت تاثير قرار دهد . به اين دليل متخصصين ورزش اغلب به زنان حامله در مقابل کشيدگي بيش از حد بازوها و پاها هشدار مي دهند .
همچنانکه حاملگي پيشرفت مي کند شما متوجه مي شويد که مرکز ثقل بدن شما با رشد جنين تغيير مي کند و متوجه مي شويد که حفظ تعادلتان سخت تر مي شود . همچنانکه رحم متسع شده و به سمت ريه ها مي رود ممکن است در حين ورزش نتوانيد بخوبي تنفس کنيد . در سه ماهه دوم و سوم ممکن است پزشک به شما بگويد از ورزش در هنگاميکه به پشت خوابيده ايد اجتناب کنيد چون در اين وضعيت ممکن است عروق خوني که رحم را تغذيه مي کنند تحت فشار قرار بگيرند .
در حاليکه به تاريخ زايمان نزديک مي شويد و بعلت افزايش جثه نمي توانيد بعضي از فعاليت ها را انجام دهيد نبايد ورزش خود را اضافه کرده و بلکه بايد بسوي ورزش هاي با فعاليت کمتر مانند يوگا ، شنا روي آوريد .
بيست تا چهل دقيقه پياده روي روزانه يک فعاليت عالي در در حاملگي محسوب مي شود و شما مي توانيد بجاي رانندگي پياده روي کنيد . بجاي استفاده از آسانسور از پله ها بالا برويد .
برا ي ورزش ايمن در حين حاملگي از توصيه هاي زير پيروي کنيد
1.قبل از هر ورزش بدن خود را گرم کردن و بعد از ورزش به آهستگي با کاهش تدريجي ورزش بدن را سرد کنيد .
2.بجاي ورزش هاي کوتاه مدت شديد از ورزش هاي معتدل طولاني مدت استفاده کنيد .
3 يک بطري آب در حين ورزش در دسترس خود داشته باشيد و هر ۵ تا ۱۰ دقيقه از آن بنوشيد .
4.حتي اگر ورزش نمي کنيد با نوشيدن حداقل ۸ ليوان آب روزانه مانع از کاهش آب بدن خود شويد .
5. در گرماي روز هرگز ورزش نکنيد .
رابطه جنسی پس از زایمان
اما تجربه نشان داده است که تقریباً شش هفته طول می کشد تا بعد از زایمان مهبلی، رحم دوباره به اندازه ی نرمال خود برگردد. به همین دلیل از قدیم صلاح بر این دیده شده است که حداقل شش هفته فرد صبر کند.
اما چیزی که در واقع به تجربه مشاهده می شود این است که بعضی زن ها چه از نظر احساسی و چه فیزیکی بسیار زودتر برای دوباره از سرگیری رابطه ی جنسی آماده می شوند. در هر زنی این مسئله کاملاً متفاوت است. به خود شما بستگی دارد که چه زمانی برای تجدید رابطه ی جنسی آمادگی لازم را پیدا می کنید. پس اگر زایمانی کاملاً طبیعی داشته اید و خونریزیتان هم دیگر قرمز نیست و به رنگ صورتی درآمده است، فکر میکنم پس از دو هفته توانایی برقراری رابطه ی جنسی را به دست آورده باشید.
اما به خاطر داشته باشید که برای جلوگیری از حاملگی دوباره حتماً از یکی از راه های جلوگیری استفاده کنید.
اگر تب و ترشحات بدبو و خونریزی داشتید، هنوز باید صبر کنید و آمادگی لازم برای دوباره از سر گیری رابطه ی جنسی را ندارید.
گفتنی است که در بعضی از خانم ها این زمان از شش هفته هم بیشتر طول میکشد تا آنها دوباره قابلیت و آمادگی برقراری رابطه ی جنسی را پس از زایمانشان به دست آورند.
در مقاله ای که در مجله ی "تمرین خانواده" با عنوان "رابطه ی جنسی در طی و یک سال پس از حاملگی" در سال 1998 چاپ شده بود چنین گزارش شده بود که برای میزان وقفه در رابطه ی جنسی پس از زایمان توافقی وجود ندارد. در این مقاله نوشته شده بود که پس از 5 تا 7 هفته پس از زایمان، فقط %50 از زنان توانایی از سرگیری رابطه ی جنسی را داشته اند. دلایل زیادی برای تاخیر برقراری رابطه ی جنسی مهبلی آورده شده است. مهمترین این عوامل درد ناشی از اِپیزوتومی، خونریزی و ترشحات مهبلی، خستگی و ناراحتی ناشی از روغنکاری مهبل به خاطر کمبود استروژن می باشد.
زنانی که زایمانی پر مشکل و غیر نرمال داشته اند، معمولاً علاقه ای به از سر گیری رابطه ی جنسی قبل از گذشت 8 تا 12 هفته نشان نداده و نباید نشان دهند. و آن دسته از زنانی هم که اِپیزوتومی شده اند نیز حتی ماه ها پس از گذشت زایمان آمادگی لازم برای از سر گیری رابطه ی جنسی را به دست نمی آورند .
یا همان پرده بكارت غشایی ا ست كه تمام یا قسمتی ازدهانه واژن را می پوشاند. Hymen لغتی یونانی ست به معنای پوست یا پرده كه از نام الهه ازدواج و عروسی یونانیان God Hymen وام گرفته شده. یونانیان باستان از این لغت برای انواع پرده ها از جمله پرده ای كه قلب را احاطه می كند (پریكارد)، استفاده می كردند، اما با گذشت زمان، كاربرد آن به پرده بكارت محدود شد.
